« Spook uit horrorfilm The Ring laat Italianen schrikken

‘Welkom bij de HIV-club’: verhaal over naaldprik steekt weer de kop op

Het oude broodjeaapverhaal over mensen die bij het stappen opzettelijk worden geprikt met besmette naalden dook de afgelopen week op in Nijmegen en andere Nederlandse steden. Ze zouden een briefje krijgen met de woorden: ‘Welcome to the HIV family.’ Onzin, volgens politie en GGD. Op Twitter worden er al grappen over gemaakt: ‘ik voelde ineens een prik maar ik dacht er niks van dus opeens zit er een briefje in mn brievenbus met “welkom bij de grootste familie van NL” dus ik ga naar de dokter voor bloedtest bleek volgende dag dat ik lid van de TROS was‘.

De politie in Nijmegen kreeg zoveel meldingen over de vermeende aanvallen in het uitgaansleven, dat ze rondvroeg bij horecapersoneel en wijkagenten, aldus De Gelderlander. Zonder resultaat. Dat is niet verrassend: dit verhaal is de zoveelste variatie op een internationaal verbreide sage die al minstens sinds 1988 circuleert. ‘Welkom bij de Aids-club‘, luidde de boodschap toen.

Slechts twee jaar geleden pushten clickbaitsites met succes via Facebook een soortelijk verhaal over besmette injectiespuiten in zittingen van bussen en treinen.

Varianten waarin de dader het slachtoffer niet wil besmetten, maar drogeren, zijn zelfs nog ouder: die circuleren al meer dan een eeuw in West-Europa en Noord-Amerika.

Appberichten

De nieuwste versie van het naaldprikverhaal ging volgens De Gelderlander rond op WhatsApp, op Instagram en op de jongerenapp Jodel. Allemaal platforms die niet of minder toegankelijk zijn voor factcheckers, politie en anderen die dit soort verontrustende berichten willen volgen. Platforms ook waarop de verspreiders van het bericht minder makkelijk te bereiken zijn met betere informatie.

In dit geval lijkt de opwinding al weer voorbij. Op Twitter – een platform dat zich beter laat doorzoeken – overtreffen de grappen de serieuze waarschuwingen. Een teken dat het verhaal al op zijn retour is.

Update (2 okt. 2019): De website van BNNVARA’s Spuiten en Slikken publiceerde op 1 oktober een artikel met screenshots van app-gesprekken. ‘Ja er zijn van de week ook echt
mensen opgepakt met naalden. En de beveiliging moet er op lette […] Ook in utrecht.’

Foto naald: Marco Verch (Flickr, CC BY 2.0)

Bronnen
  • Burger, P. (1992). De wraak van de kangoeroe. Sagen uit het moderne leven. Amsterdam: Prometheus, pp. 114-120.
  • Burger, P. (2014). Monsterlijke verhalen: misdaadsagen in het nieuws en op webforums als retorische constructies. Den Haag: Boom Lemma. Zie p. 340 over aanvallen met besmette naalden en hoofdstuk 5 en 6 over verwante verhalen rond onvrijwillige drogering.
  • sluiten

    Leave a Reply

    Your email address will not be published. Required fields are marked *